27 november 2015

Mevrouwtje-nooit-genoeg

Goedkoop genieten is heel makkelijk.Toch merk ik dat ik altijd goedkoop genieten niet makkelijk vind.

Genieten en gelukkig zijn hoeft niet veel geld te kosten. Samen zijn met Meneer Money Wenkbrauw, familie of vrienden, mooie natuur, een mooie stad, een goed boek, een verse zelfgesmeerde boterham, een fietstochtje, ... . Ik kan er intens van genieten en het kost me niets of bijna niets.
Ik kan er moeiteloos al mijn vrije tijd mee vullen. Er zijn meer dan genoeg goedkope gelukmakers.

En toch.

En toch zijn er daarnaast nog een heleboel dingen die ik óók best zou willen. Waar ik blij van zou worden. Dingen die ik niet doe omdat ze geld kosten en niet strikt noodzakelijk zijn. Dingen die ik dus niet doe omdat ik geld wil besparen.
Denk aan een kop thee gaan drinken in de stad, zomaar een boek kopen dat ik wil lezen, een bos bloemen laten bezorgen bij die vriendin die het even kan gebruiken, die mooie (en betaalbare) fotoserie kopen, een flinke portie coquilles halen, een elektrische auto kopen, ....

Voor bijna al deze dingen zijn goedkopere alternatieven te verzinnen die soms bijna net zo leuk zijn en soms zelfs beter. Toch heb ik daar niet altijd zin in. Ik heb niet altijd zin om een goedkoop alternatief te bedenken. Vaak vind ik het een sport om dat wel te doen, en geniet ik daar ook weer van, dat is dus dubbelop genieten. Maar soms denk ik: pfff, al dat gedoe, ik wil gewoon dit, en er niet moeilijk over doen, ik heb het geld toch?!

Dit is niet bedoeld als klaagzang. In tegendeel: ik realiseer me terdege dat het een luxe-ding is dat ik de keuze heb tussen geld uitgeven en besparen, en al helemaal dat ik dat in goede gezondheid kan doen. 
Het is meer een soort van 'de andere kant laten zien'. Ik blog over besparen en al die goedkope of gratis alternatieven die ik toepas, en de paar heel bewuste keuzes die ik maak die wel meer geld dan nodig kosten. Daarbij komt eigenlijk nooit aan bod dat ik ook wel eens lekker lui, niet bewust, een keuze zou willen maken, die dan duur of goedkoop of gratis uit kan vallen. Gewoon omdat er ook leuke dingen zijn die wel geld kosten.

Ik probeer het Mevrouwtje-Nooit-Genoeg in mij zo rustig mogelijk te houden. Ik weet waar ik het voor doe. Ik vraag me wel eens af of ze langzaam zal verdwijnen als een soort oude gewoonte of dat ik haar op een gegeven moment de kop op laat steken, omdat ik haar al te lang onderdrukt heb.

25 november 2015

Uitbetaaldag +

Gisteren was het weer uitbetaaldag. Voor mij en waarschijnlijk ook veel anderen was het een bijzondere uitbetaaldag omdat de eindejaarsuitkering ook is uitbetaald. Toch altijd leuk om te zien als er zo'n flink bedrag op je rekening wordt bijgeschreven.

Ik ga het waarschijnlijk allemaal in mijn 'vrijlevenvermogen' storten. Ik moet nog even kijken of ik met mijn gewone salaris en automatische storting tbv mijn vrijlevenvermogen uitkom met alle decemberuitgaven, maar ik denk het nét wel. Extra sparen zal er aan het einde van de maand niet inzitten, maar als ik nu mijn hele eindejaarsuitkering extra spaar, hoeft dat ook niet.

24 november 2015

Wachtwoorden - hou het veilig en leuk

Vandaag is het 'Pas-je-password-aan-dag'. (Eigenlijk 'Verander je Wachtworden-dag, een initiatief van Tweakers, maar ik houd van alliteratie) Uit onderzoek blijkt dat veel mensen onveilige wachtwoorden hebben. Namen van kinderen, geboortedagen, overal hetzelfde wachtwoord, of zelfs '123456'.

Een wachtwoord dat makkelijk te raden of te kraken is, kan je een hoop ellende opleveren. Denk aan dingen die een ander namens jou op soical media plaatst. Dat kan grappig lijken, maar het kan vooral ook heel vervelend zijn. Stel dat iemand beledigd wordt uit jouw naam of nog erger.

Als je wachtwoord van een account waarmee je dingen kunt bestellen en betalen, bekend wordt bij kwaadwillenden, kan je dat een hoop geld kosten. Stel dat er met jouw wachtwoord dingen op jouw naam besteld worden met een ander afleveradres en achteraf betaling, dan krijg jij de rekening.

Wachtwoorden zijn dus een serieuze zaak. Maar het leuke is, dat een veilig wachtwoord een lang wachtwoord is. Dat betekent dat je jezelf een leuke of motiverende boodschap kunt geven in je wachtwoord. Het schijnt dat het slim is om er een leestekens en cijfers aan toe te voegen. Als je maar geen opvolgende reeks gebruikt (ook niet naast elkaar op het toetsenbord). Denk aan

  • 'LachenisgeZond2!'
  • '5Pennyforyouthought$'
  • 'MevrouwMoneyWenkbrauwisdeallerbeste999'
  • 'Ikhoudvanjou#alleenvanjou100'
  • 'Smile:)!you'reoncandidcamera7'
  • 'Alsjebitchwilchillenisdatgeenprobleem13'
  • 'Hetisoranjeenhetisonzeker14'
  • '<Staateenmanbijdetramhalte9'

Je merkt het: ik vind het leuk. En nee: hier zit niet een wachtwoord tussen dat ik gebruik.
Ik ben overigens geen veiligheidsexpert, dus als je echt aan de safe side wil zitten, zoek dan even op internet op of ik de goede tips eruit heb gepikt en ze goed heb toegepast. Misschien is het bijvoorbeeld slim om dingen te combineren.

Ik wens jullie in ieder geval veel plezier.

22 november 2015

Kledingbudget

Ik heb de afgelopen maanden niet veel aan kleding uitgegeven. Om precies te zijn is dat 12 euro geweest sinds 1 juni. (Verder terug heb ik niet gekeken, maar dat zal ook niet veel geweest zijn.) Ik houd van verzorgde en bijzondere kleding.

Maar ik houd niet van winkelen. En ik vind het ook niet erg als iets uit de collectie van vorig jaar of het jaar daarvoor komt. Sterker nog: dat weet ik meestal niet. Ik ben niet helemaal ongevoelig voor modetrends, maar ik zit er niet zo bovenop of middenin. Dat helpt erg bij het besparen. Ik ben daar wel blij mee. Toch zal ik er binnenkort weer eens aan moeten geloven. Ik draag graag blouses. Ik heb ze van één merk in allerlei kleuren. Helaas zijn ze zichtbaar aan het verslijten, vooral bij de kragen en manchetten. Dat is niet zo gek, want ik heb ze al jaren.
Tot mijn spijt bestaat het merk niet meer. Ik moet dus op zoek naar een nieuwe standaard-blouse die in veel kleuren verkrijgbaar is. Ik denk dat ik maar eens online begin.

Ik heb eigenlijk geen idee wat ik in een jaar aan kleding uitgeef, maar als ik mijn bespaarcentage boven de 55% wil houden, kan ik er niet te veel aan uitgeven. Ik denk dat ik het gemiddeld op zo’n 35 euro per maand moet houden. Dat zou ook wel moeten lukken, maar ik vind het toch best krap klinken. Behalve de blouses, is één van mijn nette pakken aan vervanging toe, maar ik hoef dit jaar waarschijnlijk geen nieuwe winterjas (ik moet hem nog van zolder halen, maar voor zover ik me kan herinneren is hij nog prima) en ook geen nieuwe schoenen (er moet wel weer eens flink over die schoenen gepoetst worden).

20 november 2015

Misleiding en emotionele chantage (verjaring grondclaim)

Mijn ouders kregen een brief van de gemeente: een stukje van de voortuin zou eigenlijk gemeentegrond zijn. De gemeente bood het stukje te koop aan. Een aantal buren kreeg een vergelijkbare brief.
Al gauw had iemand ontdekt dat er iets met ‘verjaring’ was, en dat de gemeente onder bepaalde omstandigheden na een X aantal jaar geen aanspraak meer kon maken op de grond. Mijn ouders maakten zich überhaupt niet zo’n zorgen. Er werden grapjes gemaakt over dat mijn vader een vergoeding kon vragen voor het beheren van gemeentegrond. En als de gemeente stoeptegels in de voortuin wilde komen leggen, moesten ze dat vooral doen. Maar alle gekheid op een stokje, wilden ze toch wel graag weten hoe het nou zat. Dat heb ik even voor ze opgezocht op internet:

Het komt erop neer dat als je meer dan 10 jaar ‘te goeder trouw’ grond in je bezit bezit hebt en dat ook aan kunt tonen, de grond je eigendom is geworden. Je kunt dat bijvoorbeeld aantonen door verklaringen van je buren, en die ondersteunen met foto’s, waarop bijvoorbeeld te zien is dat de tuin ook vroeger al die grens had (die foto’s moeten dan wel dateerbaar zijn; in ons geval was dat eenvoudig omdat mijn ouders een nieuw huis gebouwd hebben op het perceel en de grens voor de bouw van het huis).
Tot mijn verbazing is er een vergelijkbare regeling voor als je de grond niet te goeder trouw in bezit hebt. De verjaringstermijn is dan 20 jaar. Dus ook als je je ooit grond onrechtmatig hebt toegeëigend kun je rechtmatig eigenaar worden.

Op basis hiervan heb ik een verklaring opgesteld voor mijn ouders en een aantal buren om aan te tonen dat ze die grond allemaal al meer dan 10 en zelfs meer dan 20 jaar in bezit hebben. Ik heb er een eenvoudige begeleidende mail bij geschreven waarin we de gemeente hebben meegedeeld dat het recht van de gemeente op de grond verjaard is en dat de grond dus van mijn ouders is.

Vervolgens kregen mijn ouders een brief dat B&W had ingestemd met de verjaring. Daarvan gingen mijn wenkbrauwen licht omhoog, want het is niet iets waar zij mee in kunnen stemmen of niet. Het is een gevolg van de wet. Als het er echt op aan komt, beslist de rechter erover. 

Maar goed, waar mijn wenkbrauwen verder van omhoog gingen: De gemeente verzocht mijn ouders uiterlijk 1 september 2015 een akte van verjaring in te laten schrijven bij de notaris. Mijn wenkbrauwen gingen omhoog omdat ik tijdens mijn eerdere zoektocht op internet al tegen was gekomen dat inschrijven bij de notaris helemaal niet hoeft. Die indruk werd hier toch sterk gewekt. Er werd in ieder geval niet bij gemeld dat dit optioneel was.
Ik controleerde het nog een keer, en het hoeft inderdaad niet. We lieten het daarbij.

De gemeente niet. Vorige week kreeg mijn vader een herinneringsbrief. “Tot op heden heeft deze registratie niet plaatsgevonden. Wij verzoeken u nogmaals om de verjaring uiterlijk dit jaar te laten registreren.” Er staat wederom niet dat het verplicht is, maar je kunt zeker die indruk krijgen. Ik belde de gemeente om te vragen of zij dachten dat het verplicht was: “Eh nee, het is niet verplicht.” Op mijn vraag waarom ze het dan tot twee keer toe verzoeken met een deadline erbij zonder erbij te vermelden dat het optioneel is, was het antwoord dat het voor de gemeente wel heel fijn zou zijn.
Nou begrijp ik dat dat voor de gemeente fijn is. Het is wel zo duidelijk in de administratie en zo. Maar de kosten zouden voor mijn ouders zijn en de gemeente ging daar niet in bijdragen. Ik vind het gewoon niet zo netjes om je burgers op kosten te jagen zonder ze te informeren over de keuzes die ze daarbij hebben. Ik vind het misleidend.

Ik belde mijn vader om nogmaals te bevestigen dat hij het niet notarieel vast hoefde te laten leggen. Hij vond het fijn dat hij wist dat hij wat te kiezen had en zou even bij de notaris langs gaan om te vragen naar de kosten.

Van het antwoord van de notaris gingen mijn wenkbrauwen nog hoger omhoog, ze zaten zo ongeveer tegen het plafond. Niet zozeer vanwege de prijs, hoewel die flink was (795 euro). Nee, ik was en ben diep verontwaardigd over het commentaar dat hij erbij gaf: “Je gaat je dochters toch niet opzadelen met dit probleem, dat doe je ze toch niet aan, daar heb je dat geld toch wel voor over.” Dat is je reinste emotionele chantage! Het gaat hier om de notaris die altijd alle notaris-zaken voor ons gezin heeft gedaan. Hij kent ons goed en weet heel goed dat dit op geen enkele manier een probleem voor mij en mijn zus is. We hebben samen voor hetere (juridische) vuren gestaan en ook financieel zou dit voor ons nooit een probleem zijn. Het is een potentieel klein hobbeltje bij een eventuele verkoop, niet per definitie een probleem (het gaat om een relatief klein stukje ten opzichte van het hele perceel).
De notaris kan naar deze en eventuele volgende opdrachten fluiten.

Een paar concrete moralen in dit wat lange verhaal:
  • Als de gemeente grond aan je wil verkopen waarvan je denkt dat die al van jou is, zoek dan even uit hoe het zit. (scheelt in dit geval ongeveer 2.500,-)
  • Als de gemeente je iets verzoekt, zoek dan even uit wat je rechten en plichten zijn zodat je weet wat je te kiezen hebt. Je kunt er helaas niet op rekenen dat de gemeente alle kanten van de zaak belicht en je volledig informeert. (scheelt in dit geval 795,-)
  • Wees op je hoede als er argumenten met een emotionele lading worden gebruikt door mensen die geld aan je kunnen verdienen. (scheelt in dit geval diezelfde 795,-)


18 november 2015

Bespaarcentage - een stukje theorie

Iemand vroeg me wat allemaal meetelt als 'sparen', met name of stortingen in een pensioenverzekering en aflossingen op de hypotheek meetellen. Ik vind het soms ook lastig om te bepalen wat allemaal ‘meetelt’ voor het bespaarcentage (savings rate). Ik weet ook niet zeker of ik het goed doe. Omdat er veel over te zeggen valt, heb ik er dit blogje over geschreven. Dit is hoe ik het zie:

Het gaat erom dat je straks kunt leven van het rendement op je vermogen. Dat betekent dus dat je alles wat je dan moet en wil betalen, moet kunnen betalen uit het rendement dat je maakt op je vermogen (of eigenlijk max. 4% van je vermogen want de evt. rest van het rendement is voor inflatie en belastingen, en je zou in de goede jaren ook nog iets over moeten houden voor de jaren waarin je vermogen een keertje minder rendement opbrengt).

De berekening van het aantal jaren tot financiële onafhankelijkheid is volgens mij onder andere gebaseerd op de aanname dat je straks per jaar ongeveer hetzelfde uitgeeft als nu (gecorrigeerd voor inflatie). Wat je per jaar uitgeeft wordt berekend door wat je spaart af te trekken van je inkomen. Alles wat je wel of niet meetelt bij het ‘sparen’ heeft dus ook invloed op je (veronderstelde) ‘uitgaven’ straks. Dat is van belang in onderstaande redenering.


Vraag 1: Mag je stortingen in je pensioenverzekering meetellen?
Of je stortingen in je pensioenverzekering mee mag tellen als sparen, hangt in ieder geval af van de voorwaarden van je pensioenverzekering: Bijvoorbeeld: hoe en wanneer keert de verzekering uit? Als de verzekering pas uitkeert vanaf een bepaalde leeftijd, kun je het niet inzetten voor financiële onafhankelijkheid vóór die leeftijd.

Daarmee stuiten we op een onderdeel van MMM wat ik niet zo goed begrijp: Eén van de stappen die hij aanraadt, is om optimaal gebruik te maken van pensioenregelingen. Maar de rest van zijn theorie maakt volgens mij geen gebruik van die pensioenregeling. Zijn aanpak is gericht op het financieel onafhankelijk zijn vanaf een leeftijd ver voor de pensioengerechtigde leeftijd, en vanaf die vroege leeftijd voor eeuwig. Daar komt geen pensioen- of ouderdomsuitkering bij kijken. Je leeft immers van een deel van het rendement op je vermogen, en je teert niet in op je vermogen, sterker nog: je vermogen groeit om te corrigeren voor inflatie (volgens de theorie). Ik houd het er maar op dat het optimaal gebruik maken van pensioenregelingen bedoeld is als vangnet en om zo min mogelijk geld af te dragen aan de Staat.

Hoe dan ook: als je financieel onafhankelijk wil zijn vóór je pensioenverzekering uitkeert, mag je de stortingen niet meetellen als ‘sparen’. Je kunt er immers geen gebruik van maken op het moment dat je wil stoppen met werken. 
Maar als je het niet bij het spaargedeelte rekent, komt het ‘automatisch’ bij het ‘uitgaven-gedeelte’, en dat is ook niet correct, omdat je waarschijnlijk niet meer in deze verzekering stort als je financiële onafhankelijkheid hebt bereikt. Ik denk dat ik het bedrag zou aftrekken van mijn inkomsten en het bespaarcentage zou berekenen ten opzichte van het bedrag wat je dan overhoudt.

Rekenvoorbeeldje, stel:
 - je hebt een netto inkomen van 1.750 euro/maand,
 - je stort daarvan maandelijks 250 euro in je pensioenverzekering
 - je stort daarvan maandelijks 500 euro op je beleggingsrekening (want sparen op een spaarrekening is niet de goede manier volgens MMM), 
dan zou je bespaarcentage zijn: 500 euro van 1750 – 250, dus 500 euro van 1500 euro, dat is 33%.

Als je hiermee rekent, is je eventuele pensioenuitkering een extraatje (of een terugvaloptie voor als de beurs totaal ineen stort).

Als je geplande financiële onafhankelijkheid samenvalt met of begint tijdens de uitkering uit pensioenverzekering, zou je het mee kunnen laten tellen, maar hoe en wat precies is erg afhankelijk van je pensioenverzekering.


Vraag 2: Mag je aflossingen op je hypotheek meetellen?
Voor de aflossing op je hypotheek geldt volgens mij iets vergelijkbaars: hypotheekaflossingen tellen niet mee bij je spaargedeelte, want het leidt niet tot rendement/geld dat je uit kunt geven*. Maar het is ook niet een uitgave die je eeuwig zult hebben. 

Als je je hypotheek afgelost denkt te hebben als je met pensioen wil, kun je de aflossingen hetzelfde behandelen als ik hierboven beschrijf (niet meetellen bij je inkomen en ook niet bij je besparing). Bedenk wel dat de uitgaven voor onderhoud aan je huis misschien stijgen als je het langer in bezit hebt, en dat je daar dus ook ruimte voor moet hebben.

Als je nog een flinke tijd moet aflossen nadat je met pensioen gaat, dan tellen aflossingen niet mee bij je spaarbedrag en wel bij je inkomen.
Je kunt ongetwijfeld een optimum uitrekenen voor je situatie. (Gaat op mijn to-try-lijstje.)

Er is nog een scenario denkbaar: je hebt een hypotheek op een huis dat je verhuurt en waar je dus rendement op maakt. Hoe het dan zit, zou ik nog eens over na moeten denken. Ik denk dat het zo zit: het rendement is inkomen en wat je betaalt aan je hypotheek moet je daarvan aftrekken, niet als besparing, maar als minder inkomen.

*aflossen op je hypotheek betekent (in het algemeen) wel dat je kosten dalen en dat je vervolgens meer zou kunnen storten op je beleggingsrekening. Extra storten op je beleggingsrekening (als resultaat van de aflossing) telt natuurlijk wel mee.

Kortom: Als je wil bepalen of en hoe iets meetelt bij het sparen voor je pensioen, bedenk dan:
  • of het bijdraagt aan het vermogen waarvan jij vrij over het rendement kan beschikken (zodra je met je pensioen wil);
  • als het niet meetelt als ‘sparen voor je pensioen’ of het dan wel of niet bij je uitgaven hoort (met andere woorden: heb je deze uitgaven nog steeds als je met pensioen gaat?)
Je gebruikt het bespaarcentage om uit te rekenen hoeveel jaar het nog duurt voor je financieel onafhankelijk bent. Het is goed om je te realiseren dat het daarbij om een indicatie gebaseerd op aannames gaat. Weliswaar zijn het veilige aannames, maar toch: het is geen exacte wiskunde. Je kunt de beurs, inflatie en overheid niet exact voorspellen en je kunt je eigen uitgavenpatroon niet exact voorspellen; er spelen factoren mee waarop je geen invloed hebt.

Rentenier heeft er op zijn blog geld is tijd ook wat over geschreven. (Hij rekent anders dan ik, dan heb je wat te vergelijken.)

Op Networthify.com staat een handige calculator die ook rekening houdt met het vermogen dat je al hebt opgebouwd.


Ik ben wel benieuwd of er lezers zijn die fouten in mijn gedachtengang ontdekken of aanvullingen of vragen hebben.

16 november 2015

Korte Bespaartip - carpoolen

Het is nog best lekker fietsweer (afgezien van de wind), maar niet alles kan op de fiets. Als je met iemand mee kan rijden, kun je de kosten delen en het zou nog gezellig kunnen zijn ook.
Ik hoor de term 'carpoolen' eigenlijk nooit meer. Komt dat doordat ik niet goed oplet? Of hebben we een hippere term? Of doen we het niet meer?

Hoe dan ook: vraag je weer eens af of je kan carpoolen als je niet kan fietsen of lopen.